Ngữ nghĩa học - Từ bình diện hệ thống đến hoạt động

Ngữ nghĩa học - Từ bình diện hệ thống đến hoạt động

Mã sản phẩm: 00068, Lượt xem: 2704
Tác giả

Đỗ Việt Hùng


Nhà xuất bản

NXB Đại Học Sư Phạm


Bìa mềm

Giá bìa: 50.000 ₫

Giá bán: 50.000 ₫ (Đã có VAT)

  Viết nhận xét của bạn

Hình thức thanh toán  Chi tiết

Miễn phí đổi trả trong vòng 7 ngày  Chi tiết

Xem tiếp sách truyện của Đỗ Việt Hùng

Số lượng:

Mua ngay

Nghĩa của tín hiệu ngôn ngữ ở trạng thái tĩnh mà đại diện là nghĩa của từ thuộc về bình diện tinh thần được vật chất hoá thông qua vỏ âm thanh của từ. Vì thuộc bình diện tinh thần, nghĩa của từ luôn là đối tượng khó nắm bắt được một cách chính xác. Trong khi đó, việc nắm bắt nghĩa của từ là yếu tố đầu tiên (tất nhiên ngoài ra, còn có nhiều yếu tố khác), quyết định hiệu quả của hoạt động giao tiếp.  Vì thế, khi nghiên cứu ngôn ngữ, vấn đề ngữ nghĩa được các nhà khoa học dành cho một sự quan tâm đặc biệt, gần như không có công trình nghiên cứu ngôn ngữ nào lại không đề cập đến nghĩa ở một mức độ nhất định, và ngay cả ở những công trình ngôn ngữ học cấu trúc thuần tuý, thì nghĩa cũng vẫn được dành cho một vị trí xứng đáng. Bởi lẽ, việc nghiên cứu các vấn đề hình thức ngôn ngữ mà không tính đến mặt nghĩa của chúng thì việc miêu tả đó đem lại rất ít giá trị và ở nhiều chỗ không thể thực hiện được. Cạnh đó cũng không ít các công trình, các chuyên luận đề cập trực tiếp đến các vấn đề Ngữ nghĩa học đại cương, như của Wallace L. Chafe, J. Lyons... và nhiều vấn đề, nhiều khía cạnh của Ngữ nghĩa học tiếng Việt, như của Hoàng Phê, Nguyễn Văn Tu, Hoàng Văn Hành, Đỗ Hữu Châu, Nguyễn Đức Dân, Nguyễn Thiện Giáp, Lê Quang Thiêm, Nguyễn Đức Tồn, Phạm Hùng Việt, Nguyễn Văn Hiệp... Nhiều vấn đề quan trọng trong các công trình của những nhà nghiên cứu Ngữ nghĩa học đã đặt nền móng vững chắc cho những nghiên cứu tiếp theo về vấn đề này.  Tiếp thu những thành tựu nghiên cứu đi trước và bằng kinh nghiệm giảng dạy chuyên đề “Ngữ nghĩa học đại cương và một số vấn đề ngữ nghĩa tiếng Việt” cho học viên cao học chuyên ngành Lí luận ngôn ngữ ở Trường Đại học Sư phạm Hà Nội trong những năm qua cộng với những kết quả nghiên cứu của cá nhân về ngữ nghĩa học, chúng tôi đã biên soạn cuốn chuyên khảo này với mục đích trình bày những quan niệm cơ bản về các bình diện nội dung của tín hiệu ngôn ngữ, các phương pháp cơ bản để phân tích ngữ nghĩa từ vựng của các từ định danh cũng như các từ phi định danh. Đặc biệt, chúng tôi dành một sự quan tâm thích đáng đến vai trò của nghĩa trong hoạt động kết hợp từ cũng như sự chi phối của các nhân tố giao tiếp đến việc sử dụng và lĩnh hội ngữ nghĩa.  Các nhà khoa học đều khẳng định, nghĩa của từ tồn tại ở hai trạng thái: tĩnh (còn gọi là nghĩa hệ thống hay nghĩa từ điển), tức trạng thái chưa được đem ra sử dụng, và động (còn gọi là nghĩa trong hoạt động, nghĩa hành chức hay nghĩa lời nói), tức trạng thái sử dụng. Hai trạng thái này có mối quan hệ với nhau chặt chẽ, nghĩa hệ thống là cơ sở để xuất hiện nghĩa hoạt động và ngược lại, nghĩa của từ trong hoạt động là điều kiện để bổ sung hiểu biết về nghĩa của từ trong hệ thống. Việc chuyển hoá từ nghĩa hệ thống đến nghĩa hoạt động tuân theo những quy luật nhất định, phụ thuộc vào quan hệ kết hợp, khả năng hiện thực hoá nghĩa hệ thống và các thành phần nghĩa hệ thống cũng như các điều kiện giao tiếp cụ thể. Song, việc nắm vững các phương pháp lĩnh hội nghĩa hệ thống có ý nghĩa quan trọng trong xác định nghĩa hoạt động. Và, có những yếu tố nào chi phối việc lĩnh hội nghĩa của từ trong hoạt động. Hai bình diện này cũng chính là mối quan tâm trực tiếp của cuốn chuyên khảo này. Với tinh thần như vậy, năm 2010, chúng tôi đã viết xong và cho xuất bản cuốn Nghĩa của tín hiệu ngôn ngữ (từ bình diện hệ thống đến hoạt động). Song, với sự phát triển không ngừng của Ngôn ngữ học hiện đại và với sự tích luỹ thêm của chúng tôi về vấn đề này, cuốn sách trên cần được hiệu chỉnh, viết lại và bổ sung nhiều nội dung mới để đáp ứng nhu cầu học tập và nghiên cứu. Vì lẽ đó, chúng tôi cho ra mắt cuốn chuyên khảo này. Hi vọng cuốn sách sẽ góp thêm một tiếng nói về nghĩa của từ ở hai phương diện hệ thống và hoạt động, đồng thời, cùng với những cuốn sách khác, góp phần làm giàu vốn hiểu biết về Ngữ nghĩa học. Cuốn sách có thể dùng làm tài liệu cho học viên cao học, nghiên cứu sinh chuyên ngành Lí luận ngôn ngữ và đi sâu vào địa hạt Ngữ nghĩa học. Đồng thời cũng có thể làm tài liệu tham khảo cho những bạn đọc có quan tâm đến các vấn đề Ngữ nghĩa. Chúng tôi xin bày tỏ sự cảm ơn chân thành đến các bạn đồng nghiệp xa gần, những người đã ủng hộ, động viên chúng tôi trong quá trình thực hiện cuốn chuyên khảo này. Đặc biệt, chúng tôi xin cảm ơn các biên tập viên và lãnh đạo NXB Đại học Sư phạm đã tạo điều kiện để cuốn chuyên khảo sớm ra mắt bạn đọc. Xin cảm ơn PGS.TS. Nguyễn Thị Lương, PGS.TS. Đặng Thị Hảo Tâm và TS. Lê Lan Anh đã đọc và cho các ý kiến quý báu để nâng cao chất lượng của cuốn sách. Nhà xuất bản Đại học Sư phạm trân trọng giới thiệu! Quý độc giả có thể đặt mua sách tại Giỏ hàng trên trang web hoặc số Hotline: 0906 186 635  

Thông Tin Chi Tiết

Nghĩa của tín hiệu ngôn ngữ ở trạng thái tĩnh mà đại diện là nghĩa của từ thuộc về bình diện tinh thần được vật chất hoá thông qua vỏ âm thanh của từ. Vì thuộc bình diện tinh thần, nghĩa của từ luôn là đối tượng khó nắm bắt được một cách chính xác. Trong khi đó, việc nắm bắt nghĩa của từ là yếu tố đầu tiên (tất nhiên ngoài ra, còn có nhiều yếu tố khác), quyết định hiệu quả của hoạt động giao tiếp. 
 
Vì thế, khi nghiên cứu ngôn ngữ, vấn đề ngữ nghĩa được các nhà khoa học dành cho một sự quan tâm đặc biệt, gần như không có công trình nghiên cứu ngôn ngữ nào lại không đề cập đến nghĩa ở một mức độ nhất định, và ngay cả ở những công trình ngôn ngữ học cấu trúc thuần tuý, thì nghĩa cũng vẫn được dành cho một vị trí xứng đáng. Bởi lẽ, việc nghiên cứu các vấn đề hình thức ngôn ngữ mà không tính đến mặt nghĩa của chúng thì việc miêu tả đó đem lại rất ít giá trị và ở nhiều chỗ không thể thực hiện được. Cạnh đó cũng không ít các công trình, các chuyên luận đề cập trực tiếp đến các vấn đề Ngữ nghĩa học đại cương, như của Wallace L. Chafe, J. Lyons... và nhiều vấn đề, nhiều khía cạnh của Ngữ nghĩa học tiếng Việt, như của Hoàng Phê, Nguyễn Văn Tu, Hoàng Văn Hành, Đỗ Hữu Châu, Nguyễn Đức Dân, Nguyễn Thiện Giáp, Lê Quang Thiêm, Nguyễn Đức Tồn, Phạm Hùng Việt, Nguyễn Văn Hiệp... Nhiều vấn đề quan trọng trong các công trình của những nhà nghiên cứu Ngữ nghĩa học đã đặt nền móng vững chắc cho những nghiên cứu tiếp theo về vấn đề này. 
 
Tiếp thu những thành tựu nghiên cứu đi trước và bằng kinh nghiệm giảng dạy chuyên đề “Ngữ nghĩa học đại cương và một số vấn đề ngữ nghĩa tiếng Việt” cho học viên cao học chuyên ngành Lí luận ngôn ngữ ở Trường Đại học Sư phạm Hà Nội trong những năm qua cộng với những kết quả nghiên cứu của cá nhân về ngữ nghĩa học, chúng tôi đã biên soạn cuốn chuyên khảo này với mục đích trình bày những quan niệm cơ bản về các bình diện nội dung của tín hiệu ngôn ngữ, các phương pháp cơ bản để phân tích ngữ nghĩa từ vựng của các từ định danh cũng như các từ phi định danh. Đặc biệt, chúng tôi dành một sự quan tâm thích đáng đến vai trò của nghĩa trong hoạt động kết hợp từ cũng như sự chi phối của các nhân tố giao tiếp đến việc sử dụng và lĩnh hội ngữ nghĩa. 
 
Các nhà khoa học đều khẳng định, nghĩa của từ tồn tại ở hai trạng thái: tĩnh (còn gọi là nghĩa hệ thống hay nghĩa từ điển), tức trạng thái chưa được đem ra sử dụng, và động (còn gọi là nghĩa trong hoạt động, nghĩa hành chức hay nghĩa lời nói), tức trạng thái sử dụng. Hai trạng thái này có mối quan hệ với nhau chặt chẽ, nghĩa hệ thống là cơ sở để xuất hiện nghĩa hoạt động và ngược lại, nghĩa của từ trong hoạt động là điều kiện để bổ sung hiểu biết về nghĩa của từ trong hệ thống. Việc chuyển hoá từ nghĩa hệ thống đến nghĩa hoạt động tuân theo những quy luật nhất định, phụ thuộc vào quan hệ kết hợp, khả năng hiện thực hoá nghĩa hệ thống và các thành phần nghĩa hệ thống cũng như các điều kiện giao tiếp cụ thể. Song, việc nắm vững các phương pháp lĩnh hội nghĩa hệ thống có ý nghĩa quan trọng trong xác định nghĩa hoạt động. Và, có những yếu tố nào chi phối việc lĩnh hội nghĩa của từ trong hoạt động. Hai bình diện này cũng chính là mối quan tâm trực tiếp của cuốn chuyên khảo này.
 
Với tinh thần như vậy, năm 2010, chúng tôi đã viết xong và cho xuất bản cuốn Nghĩa của tín hiệu ngôn ngữ (từ bình diện hệ thống đến hoạt động). Song, với sự phát triển không ngừng của Ngôn ngữ học hiện đại và với sự tích luỹ thêm của chúng tôi về vấn đề này, cuốn sách trên cần được hiệu chỉnh, viết lại và bổ sung nhiều nội dung mới để đáp ứng nhu cầu học tập và nghiên cứu. Vì lẽ đó, chúng tôi cho ra mắt cuốn chuyên khảo này.
 
Hi vọng cuốn sách sẽ góp thêm một tiếng nói về nghĩa của từ ở hai phương diện hệ thống và hoạt động, đồng thời, cùng với những cuốn sách khác, góp phần làm giàu vốn hiểu biết về Ngữ nghĩa học.
 
Cuốn sách có thể dùng làm tài liệu cho học viên cao học, nghiên cứu sinh chuyên ngành Lí luận ngôn ngữ và đi sâu vào địa hạt Ngữ nghĩa học. Đồng thời cũng có thể làm tài liệu tham khảo cho những bạn đọc có quan tâm đến các vấn đề Ngữ nghĩa.
 
Chúng tôi xin bày tỏ sự cảm ơn chân thành đến các bạn đồng nghiệp xa gần, những người đã ủng hộ, động viên chúng tôi trong quá trình thực hiện cuốn chuyên khảo này. Đặc biệt, chúng tôi xin cảm ơn các biên tập viên và lãnh đạo NXB Đại học Sư phạm đã tạo điều kiện để cuốn chuyên khảo sớm ra mắt bạn đọc. Xin cảm ơn PGS.TS. Nguyễn Thị Lương, PGS.TS. Đặng Thị Hảo Tâm và TS. Lê Lan Anh đã đọc và cho các ý kiến quý báu để nâng cao chất lượng của cuốn sách.
 
Nhà xuất bản Đại học Sư phạm trân trọng giới thiệu!
 
Quý độc giả có thể đặt mua sách tại Giỏ hàng trên trang web hoặc số Hotline: 0906 186 635 
 
 
Thông tin chung
Tác giả Đỗ Việt Hùng
Số trang 320
Kích cỡ 14.5 x 20.5cm
Nhà xuất bản NXB Đại Học Sư Phạm
Hình thức bìa Bìa mềm

Đánh Giá Trung Bình

0

5 sao
0% Complete
0
4 sao
0% Complete
0
3 sao
0% Complete
0
2 sao
0% Complete
0
1 sao
0% Complete
0

Chia sẻ nhận xét về sản phẩm

HƯỚNG DẪN MUA HÀNG
LIÊN HỆ
THEO DÕI CHÚNG TÔI TRÊN FACEBOOK

BẢN QUYỀN THUỘC NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
© Copyright 2015 nxbdhsp.edu.vn, All rights reserved